Google ile hedefi tam onikiden vuran profesyonel aramalar yapabilirsiniz. Sadece çok az kullanıcı Google’ın bu gücünü gerçek anlamda kullanabiliyor. Bir kaç ufak ipucunun yardımıyla siz de daha etkili ve daha doÄŸru aramalar yapabilirsiniz.
ÇoÄŸu kullanıcının Google kullanımı bir yada iki anahtar kelime girip “ara” düğmesine basmak ile sınırlı. Bu ÅŸekilde kullanıcının karşısına gelen sonuç sayısı 10.000 veya 100.000 olunca gerçekte elde edilmek istenen sonuçlara ulaşılamıyor.

DoÄŸru arama
İsterseniz standart, isterseniz de gelişmiş arama arayüzünü kullanın, hedefinize daha yakın sonuçlara ulaşabilmek için hep doğru arama yöntemini kullanmalısınız. Google size bütün olanakları sunuyor. Doğru yöntemi kullanıp sonuçlara hemen ulaşmak veya yanlış yöntemle samanlıkta iğne aramak arasındaki seçim tamamen size kalmış.İzlenebilecek birçok farklı yol olsa da, bir Google araması temelde altı adımdan oluşmalıdır:

• Google’ı açıp arama satırını doldurmadan önce ne aradığınızı biraz daha düşünün, özellikle aradığınız öğeyi diÄŸerlerinden ayırabilecek özellikler ve anahtar kelimeler bulmaya çalışın. Hedefinizin sahip olmaması gereken özellikler de iÅŸinize yarayacaktır. Bu hazırlık size sadece zaman kazandırmakla kalmaz, aradığınız doÄŸru sonuçlara ulaÅŸmanızı da garanti altına alır.
• Arama stratejinizi belirleyin. Kullanmak istediÄŸiniz bütün anahtar kelimeleri bir kenara yazın (ne kadar çok, o kadar iyi). EÄŸer mümkünse aramanızı operatörlerle daha da detaylandırın. Arama operatörlerini kullanmak yerine “GeliÅŸmiÅŸ arama” özelliÄŸinden yardım almayı da deneyebilirsiniz.
• Anahtar kelimelerinizi arama satırına girdikten sonra “Google’da ara” düğmesine tıklayın. Arama satırına en fazla 10 anahtar kelime veya 256 karakter girebilirsiniz.
• Sonuç sayfasında size sunulan sonuçlarınızı değerlendirin.Eğer sonuçlar beklediğiniz gibi değilse arama stratejinizi değiştirin. Başka anahtar kelimeler veya operatörler kullanmayı denemelisiniz.
• Sonuç listesini tekrar inceleyin ve hedefinize en yakın olduğunu düşündüğünüz bir sonuca tıklayın.
• Eğer hedefinize ulaştıysanız, yararlı olabilecek bilgileri bir kenara kaydedin.

Uzun bir süreç gibi gözükse de, denediğinizde aslında tekrar tekrar arama yapıp sonuçlar arasında kaybolmaktan daha hızlı bir yöntem olduğunu göreceksiniz. özellikle doğru anahtar kelimeleri bulup aramanızı daha sonra bunlar üzerinden detaylandırmak size önemli bir zaman kazandıracaktır. Bu şekilde hem daha az zaman harcarsınız, hem de çok daha doğru sonuçlara ulaşırsınız.

Doğru operatörlerini kullanın
ÇoÄŸu Google kullanıcısı arama motorlarının ardı ardına yazılan iki anahtar kelimeyi “AND” operatörü ile birbirine baÄŸladığını bilmez. Aslında “AND” her iki kelimeyi de içeren dokümanların arandığını gösterir. EÄŸer iki kelimeden en az birinin bulunduÄŸu dokümanların gösterilmesini istiyorsanız, bunları “AND” yerine “OR” operatörü ile baÄŸlamalısınız.

Aramanın dışında tutun

Google arama yaparken sık kullanılan kelimelerle tekil harfleri yararlı sonuçlar üretmediklerinden ve aramayı yavaÅŸlattıklarından dolayı hesaba katmaz. örneÄŸin “How does a CPU work” (Burada tırnak iÅŸaretlerini sadece okunabilirliÄŸi arttırmak için kullanılmıştır) ÅŸeklindeki aramada sadece “CPU” ve “work” kelimeleri aramaya dahil edilir. Atlanılan bu kelimeler sonuç listesinde en üstte gösterilir. Bu kelimeleri mutlaka aramanıza eklemek istiyorsanız baÅŸlarına “+” karakterini yerleÅŸtirebilirsiniz. örneÄŸin üstteki aramada diÄŸer kelimeleri de sonuçlara eklemek için “+How +does +a CPU work” yazmalısınız. Burada önemli olan “+” karakterinin doÄŸrudan dikkate alınması istenilen kelimenin önünde olması ve bir sonraki artıdan önce bir boÅŸluk bırakılmasıdır. Ä°kinci bir yöntem ise bütün aramanızı tırnak iÅŸaretleri içine yerleÅŸtirmektir. Bu ÅŸekilde anahtar kelimeleriniz aynen yazdığınız ÅŸekilde ve sırayla aranır.
Kullanılabilen aritmetik operatörlerden diğeri de eksi işaretidir. Bu şekilde anahtar kelimelerinizi, cümleciklerinizi ve kelime gruplarınızı arama sonuçlarınızdan çıkartabilirsiniz. Başında eksi işareti (-) olan anahtar kelimeler, sonuçlarınız arasında yer almaz. Başka bir deyişle, eksi ile belirttiğiniz kelimeyi içeren sonuçlar arama sonuçlarından çıkartılır.

Yıldız ve tilda ila arayın

Yıldız (asterisk) karakterini de Google aramasında kullanabilirsiniz. Bu ÅŸekilde Google verdiÄŸiniz cümlecik içinde yıldız yerine gelmesi gereken kelimeyi arar. örneÄŸin “Halkalı gezegen *” sorgusunu girdiÄŸinizde karşınıza Satürn ile ilgili sonuçlar çıkacaktır. Bu yöntemin önemli bir avantajı her dilde uygulanabilmesidir. Bu sayede Google’ın son zamanlarda daha da geliÅŸtirdiÄŸi bu “boÅŸluÄŸu doldur” aramasının Türkçe uyarlamasını beklemeniz gerekmez. EÄŸer bir aramada doÄŸru anahtar kelimeleri kullanıp kullanmadığınız konusunda emin deÄŸilseniz, Google’dan alternatif eÅŸ anlamlı kelimeleri de aramasını isteyebilirsiniz. Bu kimi zaman çok yararlı olabilir, çünkü her web sayfasında belirli bir konu için aynı kelimeler kullanılmaz. Google’da eÅŸ anlamlı kelimelerle beraber arama yapmak için tek yapmanız gereken kelimenin önüne [ALT]+[Ãœ] tuÅŸ kombinasyonunu kullanarak tilda (~) operatörünü koymaktır. Bu ÅŸekilde hem aradığınız kelimenin, hem de eÅŸ anlamlılarının geçtiÄŸi web sayfaları listelenir.

Birebir arama
En çok kullanılan ve en basit operatörlerden biri tırnak iÅŸaretidir. Bu operatör yardımı ile birden fazla kelimeyi bir kelime grubu haline getirip arayabilirsiniz. Bunun için aradığınız kelime grubunu arama satırına tırnak iÅŸaretleri içinde girin. Bu ÅŸekilde Google kelimeleri sizin yazdığınız ÅŸekilleri ile ve aynı sırada arar. örneÄŸin Ä°stanbul Teknik Ãœniversitesi size ayrı ayrı kelimelerin geçtiÄŸi sonuçları da verirken “Ä°stanbul Teknik Ãœniversitesi” size sadece bu kelime grubunun olduÄŸu gibi geçtiÄŸi web sayfalarının listesini verir. BaÅŸka bir deyiÅŸle, bu sayede içinde üniversite kelimesi geçen tüm sunuçlar deÄŸil, sadece Ä°stanbul eknik Ãœniversitesi ile ilgili sonuçlar listelenecektir.

Ansiklopedik bilgiler
Google ile ansiklopedik bilgileri bulmak neredeyse çocuk oyuncağı, örneÄŸin Ä°stanbul’da yaÅŸayanların sayısını öğrenmek için tek yapmanız gereken “istanbul’un nüfusu” (tırnak iÅŸaretleri ile) sorgusunu girmek. EÄŸer Litvan-ya’nm baÅŸkentini merak ediyorsanız çok kolay: “Litvanya’nm baÅŸkenti” yazın Google cevaplasın. Bu aramayı benzer ÅŸekilde farklı dillerde de kullanabilirsiniz. örneÄŸin “Birthplace “Jack London”" girdiÄŸinizde Google hemen “San Francisco” cevabını verecektir. Günlük gazetenizin verdiÄŸi bulmacada “Akira Kurosawa’nın bir filmi” sorusunda mı takıldınız? Google’a sorun: “Akira Kurosawa filmleri”. Bu konuda örnek sınırsız ve sonuçlar gerçekten harika. Tek dikkat etmeniz gereken nokta ise iki farklı dili aynı sorguda kullanmamaya çalışmak.

Google dizininde arayın
Google dünya çapında milyarlarca web sitesini tarar ve sonuçlan devasa verita-banında saklar. Kullanıcılar için zor olansa bu devasa bilgi birikiminden doÄŸru olanı ayıklayıp bulmaktır. Bu durumda Google dizini iÅŸinizi kolaylaÅŸtırabilir. Konulara göre düzenlenmiÅŸ bu katalogun güzel yanı bilgisayar tarafından deÄŸil, insanlar tarafından oluÅŸturulmuÅŸ olmasıdır. Bu ÅŸekilde web sayfalan ayrıntılı taranmış ve doÄŸru kategorilere yerleÅŸtirilmiÅŸ olur. Google dizinini istediÄŸiniz gibi gezebilir ve isterseniz içinde arama da yapabilirsiniz. Katalog her ne kadar bilgisayarlar tarafından oluÅŸturulan otomatik indeks kadar veri içermese de, insan eli deÄŸdiÄŸi için kalitesi oldukça yüksektir. Ayrıca kimi kullanıcılar anahtar kelimelerle arama yapmak yerine dizin içinde gezinmeyi tercih ederler. Google dizinine ulaÅŸmak için ana sayfada arama satırının üzerindeki “Dizin” baÄŸlantısına tıklayın. Ä°kinci bir yol ise tarayıcının adres satırına Türkçe dizin için “http://directory.google.com.tr“, Ä°ngilizce dizin için ise “directory.goog-le.com” adreslerini girmektir.

Özel aramalar
EÄŸer basit bir arama sizi istediÄŸiniz sonuçlarına götürmediyse, geliÅŸmiÅŸ arama özelliklerini kullanabilirsiniz. Burada farklı operatörleri bir arada görebilir ve bunları beraberce, operatör iÅŸaretlerini kullanmaya gerek kalmadan kolaylıkla kullanabilirsiniz. Bu ÅŸekilde aramanızı daraltıp daha etkin sonuçlar elde edebilirsiniz. Bu geliÅŸmiÅŸ arama penceresine ulaÅŸmak için ana sayfada arama satırının yanındaki “GeliÅŸmiÅŸ arama” baÄŸlantısına tıklamalısınız.
Google’ın geliÅŸmiÅŸ arama sayfasından kullanabileceÄŸiniz iÅŸlevler ÅŸunlardır:

• Anahtar kelimeleri veya kelime gruplarını aramak.
• Belirli anahtar kelime ve kelime gruplarını aramanın dışında tutmak.
• Aramayı belirli bir web sitesinin sayfaları ile sınırlamak.
• Belirli bir web sitesini aramanın dışında tutmak.
• Yapacağınız aramayı belirli bir dil ile sınırlandırmak.
• Belirli bir dosya biçimindeki bilgileri aramak.
• Aramayı belirli bir zaman aralığı ile sınırlandırmak.
• Anahtar kelimelerin dokümanın neresinde (başlık, adres, bağlantı, içerik) geçmesi gerektiğini belirlemek.
• Verilen bir sayfaya bağlantı veren diğer sayfaları bulmak.
• Verilen bir sayfaya benzer sayfaları bulmak.

Sonuçları bul ve Dil
Gelişmiş arama penceresindeki bu kısım dört başlıktan oluşur. Bu başlıklar sayesinde anahtar kelimelerinizi istediğiniz biçimde aramanıza ekleyebilir veya aramanızın dışında tutabilirsiniz. Bu başlıklardan ilki, bir ya da birden fazla anahtar kelimenin indekslenmiş dokümanların herhangi bir yerinde aranmasını sağlar. Anahtar kelimeleri giriş sıranız önem taşımaz. Girdiğiniz bütün anahtar kelimeleri içeren dokümanlar sonuç listesine eklenir.
“Aynen girildiÄŸi gibi” kısmı ise girilen anahtar kelimelerin girilen sıra ile aranmasında kullanılır. Bu, normal aramada anahtar kelimelerinizi tırnak iÅŸaretleri arasında almanızla aynı iÅŸlevi görür.
“Kelimelerden herhangi biri” satırına girdiÄŸiniz kelimeler teker teker veritabanında aranıp elde edilen sonuçlar listelenir. Bu iÅŸlem de “OR” operatörü ile aynı sonucu verir.
Son sorgu satırı, yani “Bu kelimeler hariç” satırı ise aramanızdan istediÄŸiniz anahtar kelimeleri çıkarmanızı saÄŸlar. Ä°ÅŸlevi normal aramada kullandığınız eksi operatörü ile aynıdır.
Eğer Türkçe sonuçlar size yetmiyor ve İngilizce, Almanca veya başka bir dildeki sonuçları görmek istiyorsanız bu kısımdaki listeden istediğiniz dili sevebilirsiniz.

Dosya biçimi ve Tarih
(ioogle sadece HTML taraması yapmaz. Bunun yanında PDF, SWF gibi Adobe biçimleri ile DOC, XLS gibi MS (MS Office biçimlerini de okuyabilir. Bu sayede aramanızı belirli bir dosya biçimi için sınırlandırabilirsiniz. Bu ÅŸekilde hem Google’ın arama yükünü hafifletir hem de hedeflediÄŸiniz sonuçlara daha yakın sonuçlar elde edersiniz. Bunun isin önce ilk seçeneÄŸi “Sadece bu” ÅŸeklinde seçerek seçeceÄŸiniz dosya biçiminin gösterilmesini istediÄŸinizi belirtin ve ardından ikinci listeden dosya biçimini seçin. EÄŸer anahtar kelimelerin belirli dosya biçimlerinde geçmeyeceÄŸinden eminseniz benzer ÅŸekilde ilk listeden “Bu alan dışında” seçeneÄŸini iÅŸaretleyip ikinci listeden arama dışında tutmak istediÄŸiniz dosya biçimini seçebilirsiniz.
Dosya biçimleri hakkında ufak bir ipucu: Genellikle PDF biçimdeki dosyalarda reklam bulunmaz. Bu şekilde sonuçlarınız arasındaki reklam kirliliğini azaltabilirsiniz.
EÄŸer geçen sene Nobel ödülü kazananları arıyorsanız aramanızı belirli tarihlerle sınırlayabilirsiniz. Bunun için “Tarih” satırını kullanmalısınız. Buradaki listeden “üç ay”, “altı ay” veya “bir sene” seçeneklerinden birini iÅŸaretleyerek bu süre zarfında eklenen sayfalara eriÅŸebilirsiniz.

Geçiş yerleri
Google gelişmiş aramada anahtar kelimenizin veya kelime grubunuzun dokümanda geçmesi gereken yeri belirlemenize de izin veriyor. Kullanılabilir seçenekler ise şunlar: *

• Sayfanın herhangi bir yerinde.

• Sayfanın başlığında.
• Sayfanın içeriğinde.
• Sayfa adreslerinde.
• Sayfaya bağlantılarda.

“Sayfanın herhangi bir yerinde” seçeneÄŸi ön tanımlı olarak seçilidir. Bu anahtar kelimenin geçtiÄŸi yerin önemli olmadığını gösterir. “Sayfanın baÅŸlığında” seçeneÄŸinde ise sadece web sayfalarının baÅŸlıkları aranır. EÄŸer bir konu hakkında genel bilgilere ulaÅŸmak istiyorsanız bu seçeneÄŸi kullanmanızı tavsiye ederiz. Bunun dışında bu seçeneÄŸi belirli bir anahtar kelimenin geçtiÄŸi baÅŸlık sayısını bulmakta da kullanabilirsiniz.
Sayfanın içeriğinde yapılacak bir arama HTML sayfasının metin içeriğinde yapılır. Eğer metinlerin içindeki belirli bir kelime grubunu arıyorsanız bu seçeneği kullanabilirsiniz.
EÄŸer “Sayfa adresleri” seçeneÄŸini iÅŸaretlerseniz anahtar kelimeleriniz sayfa URL’lerinde (Uniform Resource Lo-cator, bir internet sayfasının internet adresi) aranır. Bu seçenek sonuçlarınızı oldukça kısıtlayacaktır. EÄŸer anahtar kelimelerinizin belirli bir kurumun web sitesinde aranmasını istiyorsanız bu seçenek iÅŸinize yarayacaktır.
Son seçenek olan “Sayfaya baÄŸlantılarda” seçeneÄŸinde ise Google anahtar kelimenizi baÄŸlantı metinlerinde araı ve bulduÄŸu baÄŸlantıların hedef sayfalarını listeler.

Alanlar / Siteler
Alanlar (domain) bilgi teknolojilerinde geniş ağlar üzerindeki mantıksal alt ağlar olarak tanımlanır ve internet ortamında önemli organizasyon yapılarıdır. örneğin internete ulaşabilen her bilgisayar bir alana dahildir.
Kimi zaman sonuçlarınızı iyileÅŸtirmek için sorgunuzu belirli alanlarla sınırlamak mantıklı olabilir, örneÄŸin bir Nokia cep telefonu modeli hakkında ayrıntılı bilgiye ulaÅŸmak istiyorsanız aramanızı “Nokia.com” alanı ile sınırlandırabilirsiniz.
Google “Alanlar / Siteler” kısmında size iki seçenek sunuyor: Aramanızı belirli alanlarla sınırlamak veya aramadan çıkarmak. Aramanızı belirteceÄŸiniz bir alan ile sınırlandırmak için bu kısımda ilk önce açılır menüden “Sadece bu” seçeneÄŸini iÅŸaretlemeli ve daha sonra saÄŸ kısımdaki boÅŸluÄŸa alan adını yazmalısınız. EÄŸer alanı aramanızdan çıkarmak istiyorsanız açılır menüden “Bu alan dışında” seçeneÄŸini iÅŸaretlemelisiniz. Bir alan veya site içinde yapılan aramalarda alan adını tam olarak bilmelisiniz. EÄŸer burada en üst seviye alanlarını (Top Level Domains, TLD) kullanırsanız aramanızı kolaylaÅŸtırabilirsiniz. Bu en üst seviye alanlar internet adreslerinin sonundaki “.com” gibi son kelime gruplarıdır, örneÄŸin Türkiye’deki sitelerde bir arama yapmak için buraya “com.tr” alan adını girmeyi deneyelirsiniz.

Kullanım hakları ve SafeSearch

EÄŸer Google’ın Ä°ngilizce sitesini kullanıyorsanız geliÅŸmiÅŸ arama penceresinde kullanım haklarıyla ilgili bir bölüm olduÄŸunu da göreceksiniz. Google’ın normal aramada göz ardı ettiÄŸi kullanım haklarını geliÅŸmiÅŸ aramada seçime baÄŸlı hale getirebilirsiniz. Bu ÅŸekilde sadece ücretsiz dokümanların gösterilmesini saÄŸlayabilir ve indireceÄŸiniz dökümanlan gönül rahatlığı ile kullanabilirsiniz.
Kimi arama sonuçlan arasından uygunsuz içerikli siteleri elemek isteyebilirsiniz. Bu, özellikle küçük çocukların aynı bilgisayarı kullandığı durumlarda mantıklıdır. Google, SafeSearch filtresi ile bu siteleri sonuçlar arasından eleyerek daha düzgün bir liste oluÅŸturabilir. SafeSearch her ne kadar yüzde 100 güvenlik saÄŸlamasa da, uygun olmayan çoÄŸu siteyi eleyebilir. Åžimdilik sadece Google’m Ä°ngilizce sitesinin geliÅŸmiÅŸ arama penceresinde bulabileceÄŸiniz SafeSearch kısmından istediÄŸiniz zaman filtreyi açıp kapatabilirsiniz.

Sayfa temelli arama
Google geliÅŸmiÅŸ arama sayfasında “Sayfa temelli arama” olarak adlandırılan bir arama iÅŸlevi sunar. Bu özellik sayesinde girdiÄŸiniz bir sayfaya benzer sayfaları veya o sayfaya baÄŸlantı veren sayfaları bulabilirsiniz. Bunun için “GeliÅŸmiÅŸ arama” sayfasında en alt kısımdaki alanları kullanmalısınız. Normal bir aramanın tersine bu aramadaki parametreleri aynı anda kullanamazsınız. Benzer sayfaları bulmak için “Sayfaya benzer sayfaları bul” satırının yanındaki giriÅŸ alanına istediÄŸiniz bir web sayfasının adresini yazın. Bu ÅŸekilde anahtar kelime kullanmakla uÄŸraÅŸmadan,kolayca benzer sayfalar bulabilirsiniz. Bu ÅŸekilde benzer sitelerin listesi karşınıza çıkacaktır.

Bağlantıları arayın
Web sayfalarını birbirine baÄŸlamaya yarayan köprüler (hyperlink) internetteki en önemli iÅŸlevlerden birini yerine getirirler. Ama bu baÄŸlantıların önemli bir eksiÄŸi vardır: Köprüler sadece tek yönlü çalışır. Çalıştığınız sayfadan bir köprü ile baÅŸka bir sayfaya geçebilirsiniz. Ama geldiÄŸiniz siteden ilk siteye geri dönebileceÄŸinizi kimse garanti edemez. Bu sorunun çözümü ise web tarayıcılarından gelir: Tarayıcılar gezdiÄŸiniz adresleri kronolojik olarak sakladıklarından geri düğmeleri ile bir önceki sayfaya dönmenize olanak tanırlar. Google’ın arama motorları bütün internetteki baÄŸlantıları tarar, kaynak ve hedef adresleri veritabanına kaydeder. Bu sayede istediÄŸinizde belirli bir sayfaya baÄŸlantı veren diÄŸer sayfaların listesini oluÅŸturabilirler. Normal bir kullanıcı için bu özellik pek çekici olmayabilir. Ama özellikle web sitesi yöneticileri ve web sitesi sahipleri için bu iÅŸlev büyük önem taşır. Bu ÅŸekilde web sitelerinin veya baÅŸka sitelerin popülerliklerini ve kalitelerini kontrol edebilirler. BaÄŸlantıların çokluÄŸu bir web sayfasının ciddiliÄŸi için kesin bir bilgi olmasa da az sayıda baÄŸlantı verilen sayfaların çok eÄŸlenceli olmadığı da gerçek. Belirli bir sayfaya baÄŸlantı veren kurallar vardır.
Bunlardan bazıları:

• Birbirinin tersi işlev gören operatörleri bir arada kullanmayın.
• Belirli sonuçları en baÅŸtan engelleyen operatörleri bir arada kullanmayın, örneÄŸin tatil geziniz için site ararken “Tatil site:de site:fr” operatörünü kullanmanız size Almanya ve Fransa’dan sonuçlar getirmez. EÄŸer her iki grup siteden de sonuçlar gelmesini istiyorsanız operatörler arasında “OR” operatörünü kullanın (Tatil siterde OR siterfr).
Bir operatör arama içinde ya sadece bir kez geçmeli, ya “OR” ile baÄŸlanmış
olmalı, ya da “include:”, “filetype:”, site:” ve “group:” ile birleÅŸtirilmiÅŸ olmak zorundadır.
• Aramanızı farklı operatörleri kullanarak sınırlandırmaya çalışın, örneÄŸin e-posta güvenliÄŸi ile ilgili bir arama yaparken “e-mail intitle:Güvenlik -si-te:microsoft.com.tr” sorgusunu kullanabilirsiniz.
Bu arama size ana metninde “e-mail”, baÅŸlığında ise “Güvenlik” kelimeleri geçen sonuçları gösterir ve Micro-soft’un Türkiye sitesi bu aramanın dışında tutulur.

Kaynak: TeknoPortal

Ilgini Cekecek Yazilar